Đá Pallasite Meteorite - Thiên thạch hình tổ ong

Đá Pallasite Meteorite được đánh giá là thiên thể đẹp nhất mà con người từng nhìn thấy.

Đá Pallasite Meteorite được cho rằng có nguồn gốc từ lớp lõi của các thiên thạch còn nguyên vẹn, được tạo ra trong quá trình hình thành hệ thống năng lượng mặt trời khoảng 4,5 tỷ năm trước đây. Rất ít mẫu vật Pallasite Meteorite còn tồn tại trong bầu khí quyển của trái đất ngày nay.

Bên trong khối đá Pallasite Meteorite khô cứng là những tinh thể vàng mờ của một loại hợp chất được gọi là olivin - hắt lên thứ ánh sáng như một tổ ong thần kỳ màu bạc. Các chuyên gia đã tìm hiểu về lớp chất pallasite, đây là loại chất có sự pha trộn giữa hợp chất sắt và niken cùng với một phần olivin tạo lớp khảm bề ngoài - được cho là di tích hình thành của nhiều hành tinh.

Loại đá thiên thạch Pallasite Meteorite quý hiếm này được phát hiện lần đầu tiên vào năm 2000 ở sa mạc Gobi, tỉnh Tân Cương của Trung Quốc. 

Đó là thiên thạch Fukang – với khối lượng khá lớn tương đương một chiếc ô tô. Sau đó nó được chia tách thành nhiều mảnh nhỏ để phục vụ cho việc nghiên cứu tương tác ánh sáng mặt trời và nhiều loại ánh sáng khác.

Một nhà sưu tập người Mỹ đã sở hữu phần lớn nhất của mảnh thiên thạch Fukang với khối lượng 416 kg. Vào năm 2008, tác phẩm nghệ thuật chế tác từ mảnh thiên thạch này được rao bán với mức giá 2 triệu đô tại phiên đấu giá Bonham (New York). Tuy nhiên, cho đến giờ nó vẫn chưa tìm được chủ nhân mới. Còn phòng thí nghiệm Meteorite Arizona miền Tây nước Mỹ đang nắm giữ một tảng đá Fukang khoảng 32kg, đây là một trong những khám phá về thiên thạch lớn nhất thế kỷ 21. Mảnh thiên thạch Fukang bừng sáng rực rỡ là nhờ lớp pallasite – hợp chất chỉ chiếm 1% trong cấu trúc thiên thạch.

Loại thiên thạch quý hiếm này luôn được chào bán ở mức giá ngất ngưởng, ngay cả những mảnh chỉ vài gram cũng có giá trị khoảng 20 – 30 bảng Anh.

Năm 2005, một thợ săn tên là Steve Arnold phát hiện mẫu đá kỳ lạ nặng tới 630kg ở Kansas, Mỹ. Đó là mảnh thiên thạch Pallasite Meteorite lớn nhất rơi vào trái đất được biết đến.

Chi tiết

Đá Moldavite - đá quý ngoài trái đất

Đá Moldavite được hình thành khi một thiên thạch tác động đến bề mặt trái đất 15 triệu năm trước. Bạo lực của cú va chạm và sức nóng dữ dội tạo ra, tạo ra một "dạng thủy tinh" được đẩy về phía bờ sông Vitava ở Cộng hòa Séc ("Moldau", tiếng Đức). Tên Moldavite được lấy từ tên thị trấn nơi tìm ra mẫu vật đầu tiên của loại đá này.



Đá Moldavite

Đá Moldavite, còn có tên gọi là “đá Bouteille” hoặc là “Vltavin”. Đá có màu xanh ô liu hơi mờ (xanh lá cấy hơi nâu), có ánh thủy tinh. Đá Moldavite có độ cứng là 5,5-7 trên thang Mohs

Moldavite thuộc nhóm khoáng sản Tektite, đó là một nhóm nhỏ của đá thủy tinh tự nhiên (trong nhóm này có obsidian). Moldavite đôi khi còn được gọi là “đá quý duy nhất ngoài trái đất” hay là “đá quý sinh ra từ những ngôi sao”.

Moldavite đã từng được cho là một sản phẩm nhân tạo và trong một thời gian dài, nó thậm chí còn được cho là một loại thủy tinh núi lửa obsidian. Moldavite lần đầu tiên được giới thiệu bởi giáo sư Josef Mayer của Đại học Prague như là “chrysolites”. Sau đó, cái tên “chrysolites” đã được thay thế bằng “moldavite” theo tên của thị trấn Moldauthein.

Có ba lớp của moldavite: chất lượng cao, thường được gọi là lớp bảo tàng, chất lượng trung bình và lớp thường xuyên. Tất cả ba lớp có thể được nói riêng biệt bởi sự xuất hiện của chúng. Các phần lớp thường xuyên thường sẫm màu hơn và bão hòa hơn trong màu xanh lá cây của chúng, và bề mặt được xem là rỗ hoặc thời tiết cách nhau gần nhau. Loại này đôi khi dường như đã bị vỡ ra khỏi một đoạn lớn hơn.

Các mẫu vật chất lượng nhất là cấp độ bảo tàng. Cấp độ bảo tàng là các mẫu vật moldavite có độ trong suốt cao hơn và có hình dáng như cây dương xỉ đều nhau. Moldavite thông thường là loại có màu sắc tối hơn màu xanh lá cây có ánh nâu và bề mặt của nó xuất hiện rỗ hoặc bị phong hóa.
Lớp bảo tàng mờ hơn nhiều so với lớp thông thường. Thường có sự chênh lệch khá lớn giữa giá cả các mẫu vật. Đá moldavite chất lượng cao thường được sử dụng cho đồ trang sức thủ công.



Tạo hình từ đá Moldavite

Chi tiết

Đá thiên thạch - Tektite Stone

Đá thiên thạch - Cứt sao - Ngọc Thiên Thạch

Đá thiên thạch hình thành do cú va chạm của các thiên thạch vào trái đất. Theo các nhà khoa học trái đất và khoa học hành tinh, tectit bao gồm các mảnh vật chất trên trái đất bị bắn ra trong quá trình xảy ra vụ va chạm (tại vị trí va chạm) của các vật thể ngoài trái đất.

Đá thiên thạch Tektite có thành phần chủ yếu là sắt và niken, trong đó sắt chiếm khoảng 90%, niken 4-8%. Khác với các mẫu vật sắt tự nhiên trên trái đất, lượng niken trong sắt tự nhiên trên trái đất không nhiều như vậy. Vì đá thiên thạch thường chứa lượng sắt nhất định, có từ tính và dễ dàng dùng nam châm thử để nhận biết. Về khối lượng, với cùng một kích cỡ thì thiên thạch thường nặng hơn và cứng chắc hơn đá thường.

Đá Thiên Thạch

Nếu mài nhẵn mặt cắt của thiên thạch sắt rồi dùng axit nitric bôi vào, sẽ xuất hiện những vết rỗ rất đặc biệt, giống như các ô hoa. Đó là vì thành phần các chất trong thiên thạch sắt phân bố không đều, chỗ nhiều chỗ ít niken. Chỗ chứa nhiều niken khó bị axit ăn mòn và ngược lại, tạo nên các đường vân. Đây cũng là một cách để nhận biết thiên thạch.
Đá thiên thạch thường có màu đen gần giống với thủy tinh núi lửa nhưng khi đập vỡ thì thiên thạch có tính chất trong của đá quý và có thêm sắc màu nâu sáng ở viền. Trên bề mặt thiên thạch có những nốt lỗ chỗ li ti do vết tích của bọt khí vỡ và có những đường lằn xoắn ốc chứng tỏ bị làm nguội, đông đặc khi rơi trong khí quyển.

Các thiên thạch thường có niên đại cao hơn tuổi của Trái Đất và là một trong những nguồn thông tin giúp các nhà nghiên cứu khám phá ra lịch sử hình thành của hệ mặt trời cách đây 4,5 tỷ năm trước. Các nhà khoa học cũng tin rằng bí mật về nguồn gốc của sự sống trên Trái Đất cũng nằm bên trong các thiên thạch này.

Ở Việt Nam là có khá nhiều đá thiên thạch, nó là kết quả của những va chạm cổ xưa, hiện tại thì không có thiên thạch va chạm thiên thạch tại vĩ độ của Việt Nam như các nước vùng cực. Thiên thạch tự nhiên thường có màu đen, hoặc ngả màu đen vàng do bị oxy hóa. Có khi thiên thạch bị vứt lăn lóc lẫn các loại đá sỏi khác; cũng có lúc được rao bán với giá bạc tỉ.

Nhiều người trong giới sưu tầm đá quý, kể cả những tay trùm buôn bán đá quý trong và ngoài nước, đôi khi cũng mua nhầm phải những loại đá có hình dạng bề ngoài gần giống với thiên thạch. Những loại đó có thể là thủy tinh núi lửa (obsiđian), bom núi lửa, tro của hỏa thạch và một loại sỏi màu đen có nhiều ở vùng Cao Bằng, Yên Bái và đặc biệt nhiều ở Lâm Đồng.


Tại Việt Nam có nhiều cách gọi loại đá này như: đá thiên thạch, tektite, cứt sao, ngọc thiên thạch. Nhiều năm trước đây lượng đá thiên thạch lớn đã được thu gom về để chế tác và xuất khẩu. Việc này khiến cho số lượng thiên thạch tại Việt Nam trở nên khan hiếm. Ngày nay chủ yếu chỉ còn xuất hiện thiên thạch loại nhỏ, được chế tác thành đồ trang sức hoặc để thô bán cho người sưu tầm. Nếu không cẩn trọng khi mua bán sẽ bị lừa đảo đến bạc tỷ vì loại đá này.

Một chiếc thiên thạch có thể có giá từ vài nghìn đồng trên một gram cho đến hàng chục triệu đồng trên gram. Giá trị của một viên đá thiên thạch phụ thuộc vào nguồn gốc, độ hiếm, kích thước, tình trạng và mức độ đẹp mắt của chúng. Những hòn thiên thạch xuất xứ từ Mặt Trăng và Sao Hỏa có giá bán đặc biệt cao.

Với thiên thạch mang năng lượng ở mức độ thấp, thường cũng không có gì nguy hiểm đến sức khỏe. Chỉ với những loại đá thiên thạch có năng lượng mạnh, có thể khiến các thiết bị điện tử ngưng hoạt động thì nên đem đi bán ngay chứ không nên mang về nhà. Vì trong những đá thiên thạch đó có năng lượng phóng xạ gây hại đến sức khỏe con người như biến loạn nhiễm sắc thể, ung thư….

Chi tiết